به گزارش روابط‌عمومی معاونت تحقیقات و فناوری دانشگاه ایران؛ دکتر نسیمه ستایش در سومین بخش از سلسله‌برنامه‌های حوزه سلامت دانش‌آموزان در برنامه «مثبت سلامت» شبکه سلامت (۴ مهر)، به واکاوی نقش کلیدی والدین در آماده‌سازی دختران پیش از تجربه نخستین قاعدگی (ماهینگی) پرداخت.

وی با اشاره به پیوستگی این زنجیره آموزشی گفت: در هفته‌های گذشته اشاره کردیم که مدیر مدرسه با تأمین سرویس بهداشتی استاندارد فضا را امن می‌کند و معلم با درک همدلانه و اختصاص چند دقیقه گفت‌وگو، لحظه اضطرار را ایمن می‌سازد؛ اما خط مقدم و سنگ بنای آرامش دختران، خانواده است. هیچ مدرسه‌ای نمی‌تواند جایگزین گفت‌وگوی صمیمانه مادر یا پدر با فرزند خود درباره شناخت بدن و تغییرات طبیعی آن شود.

غافلگیری در مدرسه؛ نتیجه تأخیر والدین در گفت‌وگو

این پژوهشگر سلامت با هشدار درباره آسیب‌های سکوت و شرم والدین در بیان مسائل بلوغ تصریح کرد: بزرگ‌ترین خطای تربیتی این است که فکر کنیم باید تا زمان شروع اولین لکه‌بینی یا پریود صبر کنیم و بعد با دخترمان حرف بزنیم. وقتی دختری بدون پیش‌آگاهی قبلی در سرویس بهداشتی مدرسه یا وسط کلاس با خونریزی مواجه می‌شود، اولین تصورش بیماری لاعلاج، آسیب جسمی، یا احساس گناه و کثیفی است؛ ترومایی که تا سال‌ها التیام نمی‌یابد.

وی افزود: سن بلوغ در دختران نسبت به گذشته کاهش یافته است، بنابراین آموزش‌ها نباید به پایه ششم یا هفتم موکول شود؛ بلکه از حدود ۹ تا ۱۰ سالگی و با مشاهده اولین نشانه‌های جهش رشد یا تغییرات فیزیکی، زمان مناسب آغاز این گفت‌وگوها فرا می‌رسد.

والدین چه بگویند و چطور آموزش دهند؟

دکتر ستایش در تشریح شیوه صحیح گفت‌وگو با فرزندان دختر، به چند اصل مهم و کاربردی اشاره کرد از جمله:

طبیعی‌سازی و زدودن برچسب بیماری: والدین باید با لحنی آرام و مثبت به دختران یادآوری کنند که پریود، نشانه سلامتی، رشد طبیعی بدن و ورود به یک مرحله زیبا از زندگی است؛ نه یک نقص یا مریضی. استفاده از ادبیات خجالت‌آور یا پنهان‌کاری اغراق‌آمیز، حس شرم را در کودک نهادینه می‌کند.

آموزش عملی استفاده از وسایل بهداشتی: تنها گفت‌وگوی تئوری کافی نیست. مادران باید پیش از وقوع نخستین قاعدگی، نحوه استفاده از پد بهداشتی، چسباندن آن، زمان مناسب تعویض (هر ۳ تا ۴ ساعت) و شیوه بسته‌بندی و دورانداختن بهداشتی آن را به صورت عملی به دختران آموزش دهند.

تجهیز «کیف خودمراقبتی شخصی» برای مدرسه: والدین باید همراه با لوازم‌التحریر، یک کیف کوچک زیپ‌دار شامل دو عدد نوار بهداشتی مناسب نوجوان، دستمال مرطوب و یک لباس زیر جایگزین در کوله‌پشتی دخترشان قرار دهند تا او با این اطمینان خاطر راهی مدرسه شود که در صورت شروع ناگهانی ماهینگی، هیچ‌گونه غافلگیری و نگرانی نخواهد داشت.

نقش حمایتگر پدران در خانواده: آموزش و آگاهی از ماهینگی صرفاً زنانه نیست. رفتار حامیانه، احترام‌آمیز و آگاهانه پدران در محیط خانه نسبت به این تغییرات طبیعی، به دختر نوجوان عزت‌نفس و احساس پذیرش کامل هدیه می‌دهد و مانع از احساس طردشدگی در دوران نوسانات خلقی می‌شود.

آرامش در خانه، درخشش در مدرسه

دکتر ستایش در پایان با جمع‌بندی این زنجیره سه‌گانه (مدیر، معلم و والدین) خاطرنشان کرد: تربیت نسلی از دختران بااعتمادبه‌نفس، شاداب و سالم در گرو همراهی خانه و مدرسه است. وقتی خانه منبع پاسخ به سؤالات و پذیرش باشد، دختران ما بدون ترس از تغییرات طبیعی بدنشان، تمام تمرکز و توانایی خود را صرف رشد علمی، شخصیتی و اجتماعی در مدرسه خواهند کرد.